Bình luận Trà Nguyễn - Tâm An •10:17, 29/03/20• 1978 lượt xem
Mặc
dù các kênh hoán đổi tiền tệ của Trung Quốc với các quốc gia trên toàn
cầu được thiết kế để củng cố vai trò quốc tế của đồng Nhân dân tệ (CNY),
điều này có thể “phản tác dụng” trong bối cảnh kinh tế thế giới bắt đầu
rơi vào vòng xoáy khủng hoảng như hiện nay. Ngân hàng trung ương (NHTW)
các nước có thể sẽ mất tới 523 tỷ USD nếu Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc
(PBoC) không hoán đổi ngoại tệ với họ như đã từng làm trong quá khứ. NHTW
đóng vai trò người đi vay và người cho vay cuối cùng của nền kinh tế,
chịu trách nhiệm về vấn đề thanh khoản tiền tệ, ổn định đồng nội tệ và
ngoại tệ trong nền kinh tế. Do vậy, trong khủng hoảng tài chính - khi
thiếu hụt thanh khoản nội tệ và ngoại tệ là biểu hiện đầu tiên, NHTW
luôn phải dự trữ đủ ngoại tệ, nội tệ, chuẩn bị đủ công cụ phòng ngừa rủi
ro thiếu hụt thanh khoản, giống như chuẩn bị bộ đệm dày và mềm để đón
cú rơi của thị trường vậy. Bộ đệm mà NHTW chuẩn bị, càng dày (dự trữ
lớn), càng mềm (tính thanh khoản cao, công cụ tài chính linh hoạt, hiệu
quả) thì tổn thất của hệ thống tài chính sẽ giảm đáng kể, mọi thành viên
tham gia thị trường có thể bình tĩnh và lý trí vượt qua khủng hoảng với
chi phí thấp nhất có thể. Do
đó, một trong các công cụ mà NHTW các nước sử dụng là dự trữ ngoại tệ,
chủ yếu là ngoại tệ mạnh như USD, EUR, YEN… Không chỉ dự trữ, NHTW còn
thiết lập các hợp đồng hoán đổi ngoại tệ song phương với nhau nhằm hỗ
trợ kịp thời ngoại tệ khi một trong hai nền kinh tế gặp khó khăn. Do
vậy, các hợp đồng hoán đổi ngoại tệ giữa các NHTW là các phương tiện
thường trực sẵn có, và đóng vai trò là chốt chặn thanh khoản quan trọng
để giảm bớt căng thẳng trên thị trường vốn toàn cầu, từ đó giúp giảm
thiểu tác động của trạng thái căng thẳng này trong việc cung cấp tín
dụng cho các hộ gia đình và doanh nghiệp cả trong và ngoài nước.
Vậy
nếu một NHTW thất hứa, không hoán đổi ngoại tệ cho NHTW nước bạn tại
thời điểm khủng hoảng thì điều gì sẽ xảy ra? Hiển nhiên là NHTW nước bạn
sẽ chịu “cú sốc” không đủ ngoại tệ đáp ứng thanh khoản trong nước, đẩy
bất ổn tiền tệ gia tăng, việc mất niềm tin vào năng lực của NHTW sẽ gia
tăng, và việc tháo chạy khỏi thị trường tài chính có thể gia tăng đến
mức đủ để làm sụp đổ hệ thống tài chính...
Trong
suốt cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008, FED đã thực hiện hoán đổi 580
tỷ USD với NHTW các nước để đảm bảo tính thanh khoản đồng đô la Mỹ
Trong
cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008, Cục Dự trữ Liên bang Hoa Kỳ (FED)
đã hiện thực hóa các hợp đồng hoán đổi ngoại tệ với 14 NHTW các nước
phát triển và mới nổi. Đây là một phản ứng khẩn cấp đối với tình trạng
thiếu thanh khoản bằng đô la Mỹ xuất hiện từ tháng 8/2007, và nhằm tránh
các tác động tiêu cực cho nền kinh tế toàn cầu và Hoa Kỳ. Đỉnh điểm là
vào ngày 10/12/2009, FED giải ngân cho các NHTW này số tiền 580 tỷ USD
qua hợp đồng hoán đổi ngoại tệ. Số tiền này tương đương với 1/4 tổng tài
sản của FED, và chiếm 168% cân đối của FED tại thời điểm đó. Kinh
nghiệm các cuộc khủng hoảng trước cho thấy hiệu quả của các hợp đồng
hoán đổi song phương. Tuy nhiên, các chuyên gia kinh tế nhấn mạnh rằng
việc này chỉ hữu hiệu khi các bên là “đáng tin cậy”. Tại
thời điểm đó, NHTW Trung Quốc (PBoC) chưa gia nhập thị trường hoán đổi
ngoại tệ như một “leader”, một trung tâm hoán đổi ngoại tệ như hiện nay.
Một phần vì đồng Nhân dân tệ (CNY) còn yếu và chưa trở thành ngoại tệ
dự trữ của NHTW các nước như vai trò của FED với đồng USD Mỹ. Gần
đây (15/03/2020), FED đã đồng ý hạ lãi suất trên các hợp đồng hoán đổi
thanh khoản đô la Mỹ thường trực xuống 25 điểm phần trăm. Do đó, tỷ giá
mới sẽ là tỷ giá hoán đổi chỉ số qua đêm (OIS) của đồng đô la Mỹ cộng
với 25 điểm phần trăm để chống đỡ nguy cơ thiếu hụt thanh khoản đồng đô
la Mỹ đến từ mối đe dọa khủng hoảng tài chính - kinh tế do virus Corona
Vũ Hán. Hiện nay, tổng giá trị hợp đồng hoán đổi ngoại tệ của FED với NHTW các nước khoảng 450 tỷ USD.
Không
phải là FED, hiện PBoC mới là NHTW “bành trướng” về hoán đổi ngoại tệ
với NHTW các nước khác (hơn 523 tỷ USD) nhưng lại đưa đến rủi ro cao
Không
giống FED có sức mạnh điều tiết giá trị và khối lượng của đồng đô la
Mỹ, bởi đây là đồng nội tệ của FED và cũng là đồng tiền mạnh nhất thống
trị các giao dịch thương mại toàn cầu (88,3%), PBoC chỉ có sức mạnh với
đồng Nhân dân tệ (CNY) mới chiếm 4,3% tổng giao dịch thương mại toàn cầu
sau 5 năm tham gia rổ tiền tệ. Nhưng PBoC đã vượt trên cả FED về tổng
giá trị hợp đồng hoán đổi ngoại tệ lên tới 523 tỷ USD: đổi đồng CNY lấy
USD (cũng chỉ là ngoại tệ dự trữ) tại PBoC. Tổng giá trị hợp đồng hoán
đổi ngoại tệ của PBoC hiện đã gấp 20 lần so với thời điểm năm 2008 (25
tỷ USD). Các NHTW tin tưởng và ký kết hợp đồng hoán đổi ngoại tệ với
PBoC hầu hết là NHTW các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển. PBoC
lấy được niềm tin của NHTW các nước nhờ vào khoản dự trữ ngoại hối ở
mức hơn 3.800 tỷ USD thời đạt đỉnh cao (2015) và hiện chỉ còn 3.107 tỷ
USD. Ngoài ra, việc chính quyền Trung Quốc cũng như PBoC tích cực tuyên
truyền về triển vọng kinh tế xán lạn và đưa ra các con số thống kê được
“làm đẹp” về tỷ lệ dự trữ cao nhất thế giới, nợ xấu ở mức an toàn (hiện
mới 2,08%), tăng trưởng 2 con số và “hình thế xã hội tốt đẹp, ổn định”
cũng là nguyên nhân giúp PBoC mở rộng “phối hợp” và có vai trò dẫn dắt
trong thị trường công cụ phái sinh ổn định thanh khoản nếu nền kinh tế
các nước đối tác thiếu hụt đồng đô la Mỹ. Khi
ký hợp đồng hoán đổi ngoại tệ với FED, NHTW nước A chỉ cần đổi đồng nội
tệ của họ trực tiếp lấy USD của Mỹ. Còn khi ký với PBoC, NHTW nước A dự
trữ bằng đồng CNY của Trung Quốc, họ đổi CNY của Trung Quốc lấy USD tại
thời điểm khủng hoảng thanh khoản. Đây chính là mấu chốt rủi ro lớn với
cả đồng CNY của Trung Quốc (đe dọa giảm giá của đồng CNY khi khủng
hoảng) và cả nguy cơ NHTW nước A không nhận được đồng USD mà họ đang cần
gấp để hỗ trợ thanh khoản cho nền kinh tế của họ nếu PBoC thất tín.
PBoC từng “thất tín” và không hoán đổi ngoại tệ cho NHTW Argentina năm 2015, vào thời kỳ dự trữ ngoại hối của PBoC đạt đỉnh
Trong
một tuyên bố đưa ra vào ngày 6/3, ông Mansoor Mohi-uddin, nhà phân tích
ngoại hối kỳ cựu và là chiến lược gia vĩ mô chính cho chi nhánh ngân hàng đầu tư của Tập đoàn Ngân hàng Hoàng gia Scotland NatWest Markets ở Singapore, đã phân tích với Bloomberg
rằng điều nguy hiểm trong quan hệ hoán đổi ngoại tệ với PBoC là các
NHTW nước ngoài sẽ đổi tiền của họ để lấy đồng CNY với PBoC, sau đó sử
dụng khoản tiền đó để đổi lấy đô la Mỹ nếu khủng hoảng xảy ra. Ông Mohi-uddin viết: “Điều
này sẽ gây áp lực mất giá lên tỷ giá hối đoái của CNY so với USD ngay
tại thời điểm mà PBoC đang cố gắng vực dậy giá trị của đồng CNY”. Ông Mohi-uddin nhấn mạnh với Bloomberg rằng: “Hoán đổi với PBoC theo cách này có thể trở thành điểm liên kết yếu nhất của đồng CNY trong một cuộc khủng hoảng tài chính lớn”. Mặc
dù hiện nay đồng Nhân dân tệ đã chính thức được xem là một loại tiền tệ
dự trữ (với sự công nhận của Quỹ Tiền tệ Quốc tế), một sự hoán đổi như
vậy sẽ làm nổi bật sự chênh lệch yếu kém trong sức hấp dẫn toàn cầu của
nó so với đồng đô la Mỹ. Tiền tệ Trung Quốc được sử dụng trong 4,3% giao
dịch ngoại hối toàn cầu, trong khi tỷ lệ này lên đến 88,3% ở đồng đô la
Mỹ, theo số liệu thống kê của Ngân hàng Thanh toán Quốc tế. Theo
phân tích của NatWest, không giống như các kênh hoán đổi của Cục Dự trữ
Liên bang với khu vực các nước sử dụng đồng euro, Nhật Bản, Canada,
Vương quốc Anh và Thụy Sĩ, các thỏa thuận của PBoC không yêu cầu phê
duyệt để kích hoạt. PBoC đã không đưa ra phản hồi ngay lập tức cho một
yêu cầu được fax đến về vấn đề phê duyệt để kích hoạt các lệnh trao đổi. Bloomberg
đã lấy dẫn chứng giao dịch hoán đổi ngoại tệ giữa PBoC và Argentina một
vài năm trước để minh họa cho rủi ro này. Quốc gia Nam Mỹ này đã bắt
đầu tích lũy CNY thông qua kênh hoán đổi với PBoC vào cuối năm 2014. Sau
đó, vào tháng 12 năm 2015, họ đã trao đổi Nhân dân tệ lấy đô la Mỹ, vào
thời điểm Trung Quốc đang chiến đấu với vấn đề “bay vốn” (xảy ra khi tài sản hoặc tiền nhanh chóng chảy ra khỏi một quốc gia, do một sự kiện hậu quả kinh tế).
Khi đó, Trung Quốc chật vật trong việc đảm bảo lượng đô la Mỹ đủ cho
thanh khoản, dù đây là thời điểm dự trữ ngoại hối của PBoC đạt đỉnh. Ông
Mohi-uddin đã theo dõi thị trường tiền tệ trong hơn hai thập kỷ qua, và
cho biết rằng mặc dù Trung Quốc luôn có thể kết hợp các kênh trao đổi
của mình để kiểm soát mọi áp lực đối với đồng CNY, nhưng cách làm này
của PBoC sẽ làm Trung Quốc phải trả giá nặng thêm nếu khủng hoảng xảy
ra, và cũng làm trầm trọng thêm khủng hoảng của thế giới do NHTW các
nước đối tác của PBoC không đổi được đồng USD kịp thời. “Họ
có thể làm điều đó, nhưng sau đó sẽ phải đặt lại mục tiêu dài hạn của
mình là khiến đồng CNY trở thành một loại tiền tệ được giao dịch chính”, ông Mohi-uddin cho biết trong một email gửi Bloomberg.
Virus Corona Vũ Hán có thể làm vỡ bong bóng nợ của Trung Quốc, hãy cảnh giác trước tuyên truyền “phối hợp chính sách quốc tế” với PBoC gần đây
Gần
đây, PBoC đã đẩy mạnh tuyên truyền về năng lực tài chính của Trung Quốc
và dư địa chính sách dồi dào của nước này để ứng phó khủng hoảng. PBoC
chứng minh bằng các con số nợ xấu thấp 2,08%, dự trữ ngoại hối cao
(3.107 tỷ USD), tỷ lệ dự trữ bắt buộc lớn (hiện là 12,5% với các ngân
hàng thương mại lớn) là dư địa rất lớn cho chính sách tiền tệ khi sản
xuất khôi phục, dịch bệnh được đẩy lùi… Việc này nhằm kêu gọi tăng cường
phối hợp chính sách quốc tế ứng phó với khủng hoảng. Không loại trừ,
các biện pháp này bao gồm cả những hợp đồng hoán đổi ngoại tệ với PBoC,
kêu gọi các dòng tài chính ngoại chảy vào Trung Quốc để lấp đầy “khoảng
trống” đói khát nhưng đầy rủi ro của nền kinh tế đang tiềm ẩn rất nhiều
hiểm họa này. Tuy nhiên,
phân tích sâu vào cấu trúc tài chính, cơ cấu nợ, cách phân loại quản lý
nợ bất minh, trái ngược với thông lệ minh bạch và an toàn tài chính quốc
tế của Trung Quốc sẽ thấy một bức tranh hoàn toàn khác. Quý độc giả có
thể tìm hiểu thêm tại Chuyên đề “Mổ xẻ nợ Trung Quốc” của
NTDVN với 07 bài phân tích từ nợ công, nợ doanh nghiệp, cho tới bong
bóng bất động sản và cách che giấu nợ xấu thực sự của hệ thống ngân hàng
thương mại (NHTM) Trung Quốc. Thực
tế, viễn cảnh mà PBoC vẽ ra để tuyên truyền đều bị phủ nhận bởi các con
số thống kê và góc phân tích sâu từ chuyên gia kinh tế - tài chính toàn
cầu. NTDVN, trong một phân tích gần đây, đã đưa ra 5 bằng chứng phủ
nhận viễn cảnh kinh tế mà PBoC đang vẽ ra (chi tiết mời quý độc giả xem
thêm tại đây):
Thứ
nhất, Trung Quốc chưa thoát khỏi dịch bệnh virus Corona Vũ Hán, nhiều
doanh nghiệp chưa sẵn sàng quay trở lại sản xuất, kinh doanh.
Thứ
hai, các tổ chức tài chính quốc tế liên tiếp giảm dự báo tăng trưởng
kinh tế Trung Quốc từ mức 5,5% xuống còn 4% thậm chí 0% năm 2020.
Thứ ba, lạm phát của nền kinh tế này đang tăng vọt, đặc biệt là giá lương thực do nguy cơ thiếu hụt lương thực nhãn tiền.
Thứ tư, nợ xấu tại Trung Quốc đã cao hơn con số công bố của PBoC tới 10-15 lần.
Thứ năm, dư địa chính sách tiền tệ của Trung Quốc không còn nếu nợ xấu được hạch toán lại theo thông lệ quốc tế.
Trước
thực trạng tài chính - kinh tế như vậy, Trung Quốc nói chung và PBoC
nói riêng có thể là nhân tố làm trầm trọng thêm khó khăn cho nền kinh tế
thế giới trong bối cảnh khủng hoảng cận kề do đại dịch viêm phổi Vũ Hán
đến từ Trung Quốc, và đang bùng nổ khắp toàn cầu. Không nghi ngờ gì
nữa, không chỉ virus Corona Vũ Hán, kinh tế Trung Quốc và chính sách
tiền tệ của nước này cũng có thể lây nhiễm rủi ro trên toàn cầu. Trà Nguyễn - Tâm An TÀI LIỆU THAM KHẢO
Tresor - Economics, The global network of central bank swap lines, No. 231 November 2018;
China’s plan for the yuan could backfire in any crisis - strategist, www.teletrade.eu
Daniel McDowell,
The (Ineffective) Financial Statecraft of China's Bilateral Swap
Agreements, International Institute of Social Studies, the Hague,
01/2019.
Một cách phát tiền điện tử để làm gì và mục đích ra sao, mời quý anh chị cùng khám phá tin tức trên báo Việt Times.
Tôi chỉ là người sưu tầm tin tức trên internet và không chịu trách nhiệm về nội dung của bài viết.
Giới thiệu với quý anh chị những giọng ca thật đặt biệt, khó tin là những người ca sĩ nghiệp dư này có thể trình bày hay tự nhiên...
Theo Bloomberg, tiền điện tử do Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) phát hành không phải tiền ảo.
Mới đây, những hình ảnh được cho là tiền điện
tử của Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) đã được tờ SCMP đăng tải.
Nguồn tin thân cận của tờ báo này cũng xác nhận hệ thống ngân hàng Trung
Quốc đang thử nghiệm đồng tiền này trong nhiều tháng qua.
Bức ảnh cho thấy ứng dụng tiền điện tử của Trung Quốc có một số chức
năng cơ bản tương tự các nền tảng thanh toán trực tuyến khác như Alipay
của Alibaba và WeChat Pay của Tencent, cho phép người dùng thanh toán,
nhận cũng như chuyển tiền. Chức năng "touch and touch" cho phép 2 người
dùng chạm điện thoại của họ vào nhau để thực hiện giao dịch chuyển tiền.
Nếu đây là sự thật, Trung Quốc sẽ là cường quốc đầu tiên trên thế
giới có ngân hàng trung ương chính thức phát hành tiền điện tử nhằm kiểm
soát nền kinh tế cũng như thị trường tiền ảo đang diễn biến phức tạp.
Bên cạnh đó, nỗi lo lây lan dịch Covid-19 qua tiền mặt và các lệnh
cách ly cũng thúc đẩy PBOC xem xét phát triển hệ thống thanh toán trực
tuyến bao gồm tiền điện tử.
Việc phát hành tiền điện tử sẽ khiến Trung Quốc hạn chế các loại tiền
số khác. Ngoài ra trái với những dạng tiền ảo như Bitcoin, tiền điện tử
của PBOC nếu được phát hành sẽ ổn định hơn do neo vào đồng Nhân dân tệ.
Dẫu vậy, nhiều chuyên gia vẫn đặt nghi vấn về ảnh hưởng của tiền điện
tử với các ngân hàng thương mại, các công ty có dịch vụ thanh toán trực
tuyến như Ant Financial của Alibaba hay Tencent Holdings. 1. Kế hoạch phát hành tiền
Hiện chưa có một thông tin cụ thể nào về việc phát hành tiền số nhưng
theo hãng tin Bloomberg cùng các tuyên bố của những quan chức PBOC, cá
nhân và doanh nghiệp có thể tải một ví điện tử về smartphone của họ sau
đó tùy ý sử dụng tiền điện tử tương ứng số tiền có trong ngân hàng
thương mại. Họ có thể sử dụng tiền điện tử này với bất kỳ ai có ví điện
tử. 2. Môi trường thanh toán trực tuyến
Trung Quốc đang là một trong những nước đi tiên phong về thanh toán
trực tuyến, hay một xã hội không tiền mặt. Thậm chí những quán ăn nhỏ
ven đường tại các thị trấn miền quê cũng ưa thích sử dụng ứng dụng thanh
toán trực tuyến hơn tiền mặt.
Trong quý I/2019, các ứng dụng thanh toán trực tuyến của Trung Quốc
đã giao dịch 59 nghìn tỷ Nhân dân tệ, tương đương 8,3 nghìn tỷ USD, tăng
15% so với cùng kỳ năm trước. Khoảng 50% trong số đó thuộc về Ant
Financial của Alibaba, 1/3 thuộc về Wechat của Tencent.
Trong khi đó, số liệu của PBOC cho thấy tổng giao dịch không tiền mặt
năm 2018 của nước này đạt tới 3,8 triệu tỷ (Quadrillion) Nhân dân tệ.
Có thể nói xu thế xã hội không tiền mặt tại Trung Quốc là điều đang
diễn ra phổ biến tại các nền kinh tế phát triển. Tại các nước phát triển
như Thụy Điển, khảo sát của ngân hàng trung ương cho thấy chỉ có 13% số
người dân thanh toán bằng tiền mặt, thấp hơn mức 39% của năm 2010.
3. Tại sao PBOC làm vậy?
Đầu tiên, Trung Quốc muốn thúc đẩy một xã hội không tiền mặt để có
thể dễ dàng tra soát hoạt động rửa tiền cũng như các hành vi phạm pháp
khác.
Tiếp đó, động thái phát hành tiền điện tử sớm có thể giúp Trung Quốc
đối phó với khả năng bị áp đặt các tiêu chuẩn được thiết kế bởi bên khác
nếu sử dụng những đồng tiền ảo như Bitcoin.
Ngoài ra, việc một số công ty như Facebook phát hành các loại tiền ảo
như Libra đang thúc đẩy sức mạnh của đồng USD cùng như suy giảm khả
năng kiểm soát hệ thống tài chính của Trung Quốc. Bởi vậy một đồng tiền
điện tử chính thức do PBOC phát hành là điều hợp lý. 4. Có phải tiền ảo?
Theo Bloomberg, tiền điện tử do PBOC phát hành không phải tiền ảo.
Thông thường những loại tiền ảo như Bitcoin không có sự kiểm soát của
bất kỳ chính phủ hay tổ chức nào, hệ thống Blockchain sẽ xác nhận và
tính toán các giao dịch. Hoạt động giao dịch tiền ảo thậm chí chẳng cần
những bên trung gian như các ngân hàng trung ương để xác nhận.
Bởi vậy, tiền ảo thường biến động lớn về giá trị và chẳng mấy thích
hợp trong các giao dịch hàng ngày. Thay vào đó, chúng được các băng đảng
ưa thích sử dụng như hoạt động rửa tiền hoặc đầu cơ.
Đối với đồng Libra của Facebook, chúng cũng được coi là tiền ảo nhưng
ổn định hơn do neo vào những đồng tiền mạnh như USD, Euro, Yên... dù
vẫn được xử lý bằng Blockchain và không qua ngân hàng trung ương nào.
Hiện tại, PBOC vẫn chưa xác định đồng tiền điện tử mới có sử dụng Blockchain để xử lý giao dịch hay không.
5. Tại sao không dùng tiền ảo hiện có?
Trung Quốc đã cấm tiền ảo cũng như việc gọi vốn bằng tiền ảo từ năm
2017 nhằm giữ ổn định cho hệ thống tài chính và đối phó với nạn tín dụng
đen. Mặc dù tiền ảo vẫn được lén lút giao dịch ở Trung Quốc nhưng chúng
bị kiểm soát chặt hơn.
Thêm nữa, tiền ảo hiện có trên thị trường Trung Quốc có thể dễ dàng
chuyển ra nước ngoài mà không được kiểm soát, tạo nên sự mất ổn định và
phá giá đồng Nhân dân tệ. 6. Blockchain
Trung Quốc vẫn đang cân nhắc việc có nên sử dụng Blockchain để quản
lý giao dịch tiền điện tử hay không bởi nhiều chuyên gia lo lắng công
nghệ này không đủ an toàn để xử lý khối lượng giao dịch trực tuyến vô
cùng lớn tại đây.
Vào ngày lễ độc thân năm 2018, giao dịch trực tuyến tại Trung Quốc
đạt đỉnh 92.771 hóa đơn thanh toán online mỗi giây, cao hơn rất nhiều so
với khả năng xử lý của hệ thống Blockchain của Bitcoin. 7. Tính bảo mật
PBOC cho biết họ sẽ cân bằng giữa việc bảo vệ danh tính người dùng
với nỗ lực đối phó các tội phạm về tài chính trong tiền điện tử. Hiện
mọi người vẫn chưa rõ điều này có ý nghĩa gì nhưng PBOC nói rằng họ sẽ
không tiết lộ hoàn toàn thông tin người sử dụng tiền điện tử với các
ngân hàng.
Dẫu vậy, danh tính cá nhân sẽ bị gắn chặt với ví điện tử, qua đó giúp các cơ quan chức năng tra soát khi cần thiết. 8. Khi nào phát hành?
Theo Bloomberg, PBOC sẽ sớm phát hành tiền điện tử rộng rãi ra thị
trường. Trên thực tế từ năm 2014, PBOC đã nghiên cứu kế hoạch tiền điện
tử và tuyển dụng nhiều chuyên gia trong ngành để phát triển đề án này.
9. Người dân có sử dụng?
Rất khó để nói trước rằng liệu người Trung Quốc có sử dụng đồng tiền
điện tử do PBOC phát hành hay không. Theo lý thuyết, ví điện tử để sử
dụng đồng tiền điện tử của PBOC cũng chẳng khác gì các ví điện tử của
Alipay hay Wechat. Trong khi đó, các ví điện tử hiện có của các công ty
tư nhân còn bao gồm nhiều ứng dụng thú vị như mạng xã hội, thương mại
điện tử, gọi xe taxi, đầu tư, vay tiền...
Chuyên gia Da Fonghei của Neo cho biết ông không thấy có bất cứ
nguyên nhân gì để người dân chuyển từ ứng dụng thanh toán như Alipay
sang ví điện tử của PBOC, trừ phi chính phủ bắt buộc. 10. Ngân hàng sẽ ảnh hưởng như thế nào?
Tiền điện tử chủ yếu sẽ chỉ ảnh hưởng đến thủ tục làm sổ sách của
ngân hàng mà không tác động nhiều đến hoạt động kinh doanh. Tiền điện tử
sẽ không được tính vào trong rổ tiền tiết kiệm tại ngân hàng bởi chúng
thực chất là tiền đang được lưu thông chứ không phải tiền mà ngân hàng
có thể sử dụng để cho vay.
Các ngân hàng thương mại cũng phải đặt cọc 100% lượng tiền dự trữ bắt
buộc tại ngân hàng trung ương để sử dụng tiền điện tử của PBOC.
Ngoài ra, việc phát hành tiền điện tử sẽ khiến PBOC phải tăng cường
công tác xử lý dữ liệu cũng như trả lời các thắc mắc do người dân mới sử
dụng. 11. Ảnh hưởng kinh tế
Theo Bloomberg, ảnh hưởng của tiền điện tử đến nền kinh tế sẽ không
diễn ra ngay. Mục đích chính của PBOC là thay thế tiền mặt bằng tiền
điện tử nên chúng sẽ không ảnh hưởng đến lượng cung tiền cũng như nhiều
chính sách tiền tệ khác.
Báo cáo của PBOC năm 2018 cho thấy nếu tiền điện tử được chấp nhận
rộng rãi nhưng vì lý do khủng hoảng, người dân tiết kiệm tiền mặt nhiều
hơn mà không gửi ngân hàng thì tình hình vẫn có thể kiểm soát được. Thậm
chí, chính quyền Bắc Kinh có thể sử dụng tiền điện tử như một kênh phi
truyền thống để điều tiết thị trường.
Ví dụ, chính phủ Trung Quốc có thể yêu cầu các ngân hàng xác định
thông tin chi tiết về lãi suất, mục đích, đối tượng cho các khoản tín
dụng bằng tiền điện tử, qua đó kiểm soát và điều tiết tốt hơn các chính
sách.
Bên cạnh đó, một số chuyên gia cho rằng việc phát hành tiền điện tử
sẽ giúp Trung Quốc có thêm các lựa chọn về chính sách tiền tệ. Ví dụ họ
có thể áp dụng lãi suất âm dễ dàng hơn khi người dân không gửi tiền
trong ngân hàng theo cách truyền thống.
Biên dịch: Việt Xuân Lời người dịch: Một nhóm tác
giả Phần Lan vừa công bố chùm bài điều tra gồm 4 phần về quá trình
“thôn tính” châu Âu của Trung Quốc trên trang mạng của YLE (cơ quan
phát thanh truyền hình quốc gia Phần Lan). Cụ thể, loạt phóng sự
chỉ ra những phương thức mà Trung Quốc đã và đang tiến hành ở
châu Âu nhằm thâu tóm kinh tế châu lục này. Chuỗi bài gồm các phần
Trung Quốc thâu tóm châu Âu với từng mảnh nhỏ, Đồng tiền Trung
Quốc đã đánh hơi sự thành công, Trung Quốc trên những mảnh đất
hoang tàn của Hy Lạp, và Cảnh quan quốc gia hay phông nền của người Trung Quốc? Chúng tôi xin lần lượt giới thiệu chuỗi phóng sự này tới độc giả Nghiên cứu Quốc tế. Bài 1: Trung Quốc thâu tóm châu Âu với từng mảnh nhỏ[1]
Khách du lịch yêu thích rượu đi lại nhộn nhịp trên đường phố
cổ kính của thị trấn nhỏ Saint-Émilion. Cô gái trẻ Trung Quốc
gần như đánh rơi que kem xuống đất khi có người hỏi cô nghe tên
diễn viên Triệu Vi không?
“Dĩ nhiên rồi, ở Trung Quốc ai mà chẳng biết đến cô ấy!
Trang trại nho của cô ấy có thật ở gần đây không?” Một người
phụ nữ họ Vương hỏi.
Triệu Vi là một ngôi sao điện ảnh, người mẫu và ca sĩ nhạc
pop 42 tuổi – người được trả thù lao cao nhất ở Trung Quốc.
Ngoài điện ảnh và âm nhạc, Triệu Vi còn có niềm đam mê thứ
ba là rượu Pháp. Năm 2011 cô thực hiện được niềm mơ ước của
mình và mua một trang trại rộng 7 hecta ở vùng rượu nổi tiếng
Saint-Émilion miền tây nam nước Pháp.
“Khi nhìn thấy trang trại này cô Triệu nhận ra ngay đây chính
là trang trại trồng nho mà cô ao ước. Trước đó chúng tôi đã đi
xem hàng trăm trang trại nho”, Sue Zhang – người đại diện ở Pháp
của Triệu Vi cho biết.
Cô Zhang đón khách đến thăm lâu đài cổ hơn 400 năm tuổi. Trên
cổng lâu đài có treo cờ Pháp, Trung Quốc và EU. Chủ nhân tòa
lâu đài không có mặt vì đang bận việc ở châu Á, nhưng hàng
ngày vẫn theo dõi tình hình diễn ra ở lâu đài. Sếp của tôi
luôn bảo: “Rượu là một nghệ thuật. Cô ấy đã nếm đủ các loại
rượu trên khắp thế giới, nhưng cô thích nhất là rượu ở
Saint-Émilion. Đích mà cô hướng tới là sản xuất được một loại
rượu tốt nhất không đếm xỉa đến kinh phí”, cô Zhang kể. Vì
vậy, lâu đài Château Monlot nằm trong vùng đất được UNESCO đưa
vào danh sách di sản thế giới đã được sửa chữa lại từ hầm
rượu cho đến mái. Một trong những chuyên gia giỏi nhất về loại
nho Merlot đã được thuê tới làm việc ở đây.
Trang trại nho của Triệu Vy
Những mùa rượu đầu tiên vừa được đem ra thị trường và các
tiệm ăn nổi tiếng của Pháp đã đặt hàng. Rượu này cũng nhận
được nhiều lời ngợi khen cả từ người Pháp. Đây là điều đặc
biệt đối với trang trại có chủ sở hữu là người Trung Quốc,
bởi vì thông thường rượu của người Trung Quốc sản xuất tại
Pháp được chuyển về Trung Quốc cho những bàn tiệc của những
người trung lưu đang ngày một nhiều thêm ở nước này. Hiện nay
1/10 dân số Trung Quốc, tức là khoảng hơn 100 triệu người, uống
rượu hàng ngày.
Cho đến nay người Trung Quốc đã mua tất cả 140 trang trại nho
ở vùng Bordeaux này. Chúng ta chưa có thể nói con số này là
lớn vì nó chỉ chiếm 3% diện tích đất trồng nho ở đây. Những
nơi khác trên đất Pháp việc mua đất của người Trung Quốc không
hiếm. Thế nhưng người Trung Quốc không chỉ muốn sở hữu những
chùm nho ngon ngọt trên đất Pháp mà hiện tượng mới hơn và gây
tranh cãi nhiều hơn là mục đích mua đất của người Trung Quốc
trong những năm gần đây.
Tại Pháp, các nhà đầu tư Trung Quốc đã mua hàng ngàn hecta
đất canh tác. Gần đây nhất là cuối năm ngoái, một thương gia
Trung Quốc đã mua gần 900 hecta đất trồng trọt ở vùng Allien,
miền trung nước Pháp. Ông ta trả 10 triệu euro cho thương vụ đó.
Vị thương gia này là đại diện cho công ty đa ngành Reward Group.
Thông tin này đã khiến người dân địa phương bức xúc. Không ai
hiểu được vì sao người Trung Quốc lại muốn mua đất ở vùng quê
yên bình của họ, ngay cả vị thị trưởng.
“Không biết họ định làm gì ở đây? Những người chủ mới này
có định trồng trọt hay không và nếu có thì đến mức độ nào?
Hay họ định thay đổi gen?”, thị trưởng Daniel Marchand đã bày tỏ
sự bức xúc khi trả lời phỏng vấn kênh truyền hình France 2.
Công ty khổng lồ Trung Quốc này trước đây cũng đã mua nhiều
đất ở miền trung nước Pháp. Cho tới nay, họ đã là chủ nhân
của tất cả khoảng 3.000 hecta đất canh tác ở Pháp, tức khoảng
1/5 diện tích của Helsinki. Vấn đề không phải là việc sở hữu
đất quá lớn. Nhưng Reward Group không phải là công ty duy nhất
muốn sở hữu đất canh tác ở Pháp. Tờ báo kinh tếChallenges
cho biết một công ty lớn khác của Trung Quốc hình như cũng đang
xúc tiến những thương vụ mua đất tương tự ở Pháp.
Theo tin từ báo này, một công ty đang được giấu tên có lẽ đã
thuê một văn phòng luật tại Paris đứng ra thương thảo về việc
mua những cánh đồng trồng yến mạch ở vùng Beauce, phía nam
Paris.
Người dân ở những nơi khác cũng thấy khó hiểu: tại sao
người Trung Quốc lại mua đất canh tác đắt đỏ cách xứ sở họ
hàng ngàn cây số? Chẳng lẽ ngoài vang Bordeaux họ còn muốn đem
cả bánh mỳ Pháp về Trung Quốc?
Tỉ phú Hu Keqin đang có những dự định rất lớn. Ông ta muốn
dân tộc vốn chỉ quen với gạo và mì làm bạn với bánh mì Pháp
vỏ giòn. Tỉ phú này chính là người lãnh đạo và giữ cổ
phần của tập đoàn Reward Group đã mua hàng ngàn hecta đất nói
đến ở trên. Trong vòng 5 năm tới ông ta sẽ khai trương đến 1.500
xưởng bánh mỳ trên khắp Trung Quốc, nơi người ta sẽ bán bánh
mỳ được làm từ ngũ cốc Pháp.
“Chúng tôi muốn bánh mỳ Pháp chiếm lĩnh Trung Quốc. Sức mua
sẽ khổng lồ. Tôi tin rằng thế hệ sinh ra từ thập niên 80, 90
của thế kỷ trước đã đi du lịch nhiều nơi trên thế giới sẽ
thích bánh mỳ của chúng tôi”. Ông Hu Keqin chia sẻ khi trả lời phỏng vấn hãng AFP.
Ở Trung Quốc, Pháp là thương hiệu được tin cậy. Reward Group
đã quảng cáo ở Trung Quốc rằng họ bán các sản phẩm được làm
ra từ ngũ cốc của Pháp. Họ hy vọng quảng cáo này có sức
hấp dẫn người Trung Quốc vốn rất sợ hãi lương thực, thực phẩm
giả nội địa. Tập đoàn này tin tưởng việc xuất khẩu ngũ cốc
từ Pháp về Trung Quốc là rất triển vọng về kinh tế vì ngoài
thương hiệu ra nó còn đảm bảo khâu an toàn. Reward Group đã hợp
tác với một công ty ở Pháp nhằm tiếp thu quá trình sản xuất
và công nghệ của Pháp về an toàn thực phẩm.
Đối với Hu Keqin, những thương vụ mua đất này là việc kinh
doanh, nhưng với Trung Quốc nó là chiến lược. Thông qua các
thương vụ này Trung Quốc muốn bảo đảm lương thực cho công dân
của họ trong tương lai.
Hiện nay Trung Quốc có 1,4 tỉ dân, tức 20% dân số thế giới.
Nhưng quốc gia này chỉ sở hữu 10% đất canh tác của thế giới.
Tương lai tỉ lệ này sẽ giảm đi vì dân số tăng lên trong khi đất
canh tác sẽ bị đô thị hóa.
Trung Quốc đang tính rằng nên mua đất canh tác ngay từ bây
giờ, vì theo họ trong tương lai việc mua đất sẽ khó khăn hơn. Dân
số trên trái đất tăng lên không ngừng cùng với hiện tượng sa
mạc hóa do trái đất nóng dần lên và môi trường bị hủy hoại.
Pháp không phải là quốc gia duy nhất mà Trung Quốc mua đất.
Họ còn mua ở nhiều nơi khác như Ukraine, Bulgaria. Ngoài châu Âu,
người Trung Quốc còn mua hoặc thuê đất canh tác, nhất là ở châu
Phi, châu Mỹ Latinh và Đông Nam Á. Ở Australia, những thương vụ
Trung Quốc mua đất đã gây nên nhiều lo ngại, vì vậy năm 2015
nước này đã thắt chặt quy định mua đất đối với người nước
ngoài.
Ngoài đất canh tác, Trung Quốc còn quan tâm đến những vị trí
mang tính chiến lược của châu Âu. Nhiều mạng lưới điện, sân
bay, hải cảng đã được mua hay cố mua bằng tiền của Trung Quốc.
Vụ mua bán nổi tiếng nhất có lẽ là việc mua hải cảng Pireus
của Hy Lạp, quốc gia chìm trong khủng khoảng kinh tế. Ngoài ra
Tập đoàn vận tải biển Cosco của nhà nước Trung Quốc còn sở
hữu hải cảng Zeebrugge của Bỉ, có đa số cổ phần trong các
cảng Valencia và Bilbao của Tây Ban Nha.
Tiền Trung Quốc được đầu tư vào các mạng lưới điện ở Bồ
Đào Nha và Italia. Người Trung Quốc cũng có đa số cổ phần ở
sân bay Hahn (Frankfurt).
Đầu tư của Trung Quốc vào cơ sở hạ tầng châu Âu.
Ở Pháp, Trung Quốc đầu tư vào
các chuỗi khách sạn và thời trang, các câu lạc bộ bóng đá và
vào các hải cảng và sân bay. Công ty China Merchants Holdings đã
sở hữu 49,9% sân bay Toulouse và 49% ở cảng hàng hóa Terminal
Link (Marseille). Người Trung Quốc cũng mua đất ở gần sân bay
Châteauroux, miền trung nước Pháp.
Phần của người Trung Quốc trong vốn đầu tư của nước ngoài
vào Pháp hiện chỉ chiếm 2%, song giờ đây nó đang tăng từng
ngày. Reward Group đã từng mua đất ở miền trung nước Pháp là
một công ty tư nhân. Nhưng khi mua đất canh tác nó đã thực hiện
chiến lược mang tính quốc gia của Trung Quốc.
Giới truyền thông Pháp đã cố gắng săn lùng thông tin về công
ty này và mục đích của họ khi thực hiện việc mua đất. Kênh
truyền hình France 2 đã phỏng vấn doanh nhân Christophe
Dequidt, người đã từng gặp tỉ phú Hu Keqin ở Trung Quốc trước
đây. Dequidt cho biết khi đó Hu có nói mình đang làm việc vì
lợi ích quốc gia.
“Hu Keqin kể rằng ông được lệnh rời vị trí là một vị tướng
trong quân đội sang lãnh đạo một công ty công nghiệp và nhiệm
vụ của ông là chiếm lĩnh thế giới.” Dequit nói trong cuộc phỏng vấn.
Không chỉ người Trung Quốc, mà người các nước như khác Anh
và Hà Lan cũng mua khá nhiều đất canh tác của Pháp. Nhưng theo
suy nghĩ của người Pháp, người Trung Quốc đáng sợ hơn người
nước khác. Các tổ chức công đoàn của những người trồng trọt
coi việc làm của doanh nhân Hu Keqin là việc cướp đất dưới vỏ
bọc mua đất. Trên nguyên tắc, chính phủ Pháp có khả năng ngăn
chặn việc bán đất canh tác cho người nước ngoài. Công ty Safe –
một công ty phi lợi nhuận do các nhà trồng trọt và nhà nước
cùng sở hữu, phụ trách việc cân đối việc mua đất trồng trọt
có quyền mua trước tất cả các khu đất canh tác. Người ta sử
dụng quyền này vào việc mua từng phần đất mà không mua toàn
thể.
Nhưng lỗ hổng này đã bị các nhà đầu tư Trung Quốc lợi
dụng: ví dụ Tập đoàn Reward của ông Hu Keqin đã mua 900 hecta
đất ở vùng Allier bằng cách mua các phần nhỏ ở những vị trí
khác nhau và chỉ mua 98%.
Tổng thống Emmanuel Macron đã nhận thấy cần phải lên tiếng
mạnh mẽ trong vấn đề mua bán đất này. Ông đã đưa ra chính sách
nghiêm ngặt hơn đối với những người tiền nhiệm trong việc mua
đất của người Trung Quốc.
“Chúng ta không thể cho quốc gia khác mua hàng trăm, hàng ngàn
hecta đất, nhất là khi chúng ta không biết rõ mục đích sử
dụng đất này của họ.” Ông Macron đã nói như vậy với những
người làm nông trẻ của Pháp vào tháng 2/2018 vừa qua.
Emmanuel Macron hứa sẽ thắt chặt quy định liên quan đến việc
mua bán đất. Theo Tổng thống điều đó là cần thiết, bởi vì sự
đầu tư này có tính chiến lược, liên quan đến chủ quyền của
nước Pháp. Bức tranh đe dọa thực phẩm trong nước đã gây ra
những phản ứng mạnh ở nước Pháp. Ngoài ra, gần đây nước Pháp
cũng đã thức tỉnh để bảo vệ những vị trí mang tính chiến
lược của mình.
Tháng 2/2018 vừa qua, chính phủ Macron đã ngăn ngừa một công
ty Trung Quốc mua đa số cổ phần của sân bay Toulouse, bởi vì sân
bay này có tầm quan trọng chiến lược đối với nước Pháp, nhất
là đối với ngành công nghiệp sản xuất máy bay Airbus.
Là một nước lớn trong EU, Pháp tích cực hơn trong việc bảo
vệ nền kinh tế của nước mình. Trong chuyến thăm Trung Quốc vào
tháng 1/2018, ông Macron lên tiếng về sáng kiến “Một vành đai, một
con đường” mà Trung Quốc đang chuẩn bị và thúc đẩy. Mục tiêu
của dự án này là tạo ra những con đường thương mại mới và
kết nối Trung Quốc với các nước láng giềng, Trung cận Đông,
châu Phi và châu Âu. Nhưng phương Tây nghi ngờ rằng ý tưởng này
là nhằm tăng cường ảnh hưởng của Trung Quốc.
“Chúng ta xây dựng đường sá để kết nối chứ không thể chỉ nhằm một hướng,” ông Marcon nói.
Phát biểu này được hiểu nó ám chỉ rằng thương mại giữa EU
và Trung Quốc quá chênh lệch. Theo ông Marcon, những kế hoạch
này của Trung Quốc đòi hỏi các nước châu Âu có sự đồng thuận
mạnh hơn.
“Trong quan hệ với Trung Quốc, châu Âu đã bị chia rẽ quá lớn.
Trung Quốc sẽ không coi trọng những phần đất mà ai đó để hở”,
ông Marcon nói.
Pháp và Đức có cách nhìn khác với các nước nhỏ khác của
EU trong việc phản ứng như thế nào với đầu tư từ Trung Quốc.
Không chỉ các nước Đông, Trung Âu mà các nước Bắc Âu, trong đó
có Phần Lan cho rằng không nên cân nhắc việc đầu tư này trên
phạm vi toàn EU.
Dư âm về người Trung Quốc ở Pháp, ngay cả vùng rượu nho
Bordeaux, mấy năm trước đây đã rất xấu. Khi đó người ta nghĩ
rằng người Trung Quốc gom các trang trại nho ở Pháp vì tiền và
vị thế của chúng chứ không để ý đến truyền thống cũng như
chất lượng của nho và rượu nơi đây. Những suy nghĩ này có cơ
sở vì người Trung Quốc đã bỏ mặc nhiều trang trại mà họ mua
khi thiếu hiểu biết hoặc không quan tâm lâu dài tới việc sản
xuất.
Theo cách nhìn của người Pháp, điều này không chỉ gây bức
xúc mà còn rất nguy hiểm. Những trang trại nho ở Bordeaux là
một phần di sản văn hóa của Pháp và thật đáng xấu hổ khi
những trang trại này lọt vào tay những trọc phú không tên tuổi.
Ngay từ khi đó người Pháp đã cân nhắc tới việc có nên thắt
chặt quy định về việc mua bán đất hay không để hạn chế sự
hiện diện của người nước ngoài trên các mảnh đất canh tác của
họ.
Tuy nhiên, bây giờ cách nhìn này đã thay đổi. Địa vị của
những người mua đất Trung Quốc đã được cải thiện. Đó là ý
kiến của nhà văn Laurence Lemaire, một chuyên gia về rượu và là
người rất am hiểu về Trung Quốc.
Theo Lemaire, ngày nay những người mua trang trại nho ở Pháp
là những người giàu có, yêu thích rượu kiểu như diễn viên
Triệu Vi, còn nếu không là những trọc phú mua rồi để lại cho
người Pháp quản lý. “Tiếng tăm của những người sản xuất rượu
Trung Quốc đã được cải thiện. Những người chủ mới đã coi
trọng việc sản xuất và tiền của họ là sự giải cứu với
nhiều trang trại”, Leimaire nói.
Những năm gần đây, các trang trại nho ở Pháp không phải là những đầu tư đem lại nhiều lợi nhuận nhất.
Rượu Bordeaux được sản xuất theo phương pháp truyền thống và
nho của vùng này rất nhạy cảm đối với thay đổi của thời
tiết. Những đêm sương giá của mùa xuân năm trước cũng như những
trận mưa đá của mùa xuân năm nay đã hủy hoại hết những cánh
đồng nho. Sản lượng nho thu được ở Bordeaux thấp kỉ lục.
Vậy nên các trang trại nho được rao bán rất nhiều và không
phải trang trại nào cũng có người mua từ Pháp hay châu Âu. Đối
với những người Pháp đang vật lộn với khó khăn trong chính
sách thuế thừa kế và chi phí cao khác thì đồng tiền của Trung
Quốc được chào đón.
Cách đây vài tháng rất nhiều doanh nhân và các nhân vật nổi
tiếng trên thế giới đã được mời đến dự khai trương trang trại
rượu vừa được khôi phục lại của Triệu Vi ở Château Monlot, trong
đó có cả ca sĩ Sting cũng đến biểu diễn. Dân địa phương cũng
được tham dự. Những người chủ sở hữu mới của các trang trại
kể rằng có mấy người Pháp đến nắm tay họ và cảm ơn họ đã
giải cứu trang trại.
Cho tới lúc này Triệu Vi được biết đến nhiều nhất trên thế
giới là vai diễn trong bộ phim đắt nhất của châu Á do Ngô Vũ
Sâm đạo diễn, có tên Đại chiến Xích Bích.
Nhưng hiện giờ Triệu Vi lại nổi tiếng ở Pháp trong giới say mê rượu vang.
—————- [1] Nguyên bản tiếng Phần Lan: “Kiina ostaa Eurooppaa pala kerrallaan” của Annastiina Heikkilä, Stina Tuominen, Eemeli Martti và Maria Tolsa.
Biển
"Château" Thỏ Đế vương, thuộc sở hữu của tỉ phú Trung Quốc Chi Keung
Tong, ở vùng trồng rượu vang Bordeaux, Pháp. Ảnh chụp màn hình Le
Résistant, trang thông tin vùng Libourne.
RFI / Tiếng Việt
Từ vài năm gần đây, giới trồng nho sản xuất rượu vang Bordeaux phải làm quen với những « château »
đặc trưng Pháp nhưng mang tên gọi Trung Quốc : Château Lapin d’Or (Thỏ
Vàng) thay cho Château Tour Saint-Pierre ở vùng Bordelais ; Château
Lapin Impérial (Thỏ Đế Vương) thay cho Château Larteau ở Libourne ;
Château Grande Antilope (Đại Linh Dương) thay cho Château Clos Bel-Air ở
Saint-Emilion ; Château Antilope tibétain (Linh Dương Tây Tạng) thay
cho Château Senilhac ở Médoc.
Bốn cơ ngơi trên thuộc sở hữu của doanh nhân Chi Keung
Tong, được ông mua từ tháng 08/2016 đến 09/2017. Trong vòng 10 năm, tính
đến năm 2018, các nhà đầu tư Trung Quốc sở hữu 150 cơ ngơi sản xuất
rượu vang, chiếm 3% tổng diện tích trồng nho và lâu đài rượu vang của
vùng Bordeaux, trong đó phải kể đến Château Bellefont-Belcier nổi tiếng
rộng 13,5 ha ở làng Saint-Emilion được tỉ phú Hồng Kông Peter Kwok mua
lại với giá 30 triệu euro. Tỉ phú Jack Ma cũng sở hữu Château de Sours,
rộng 80 ha sau khi mua lại với giá 16 triệu đô la vào năm 2016.
Những
tên gọi đậm chất Trung Hoa khiến người dân trong vùng bất ngờ, lạ lẫm
vì cảm giác như đang ở nơi nào đó ở Trung Quốc, chứ không phải ở xứ rượu
vang nổi tiếng của Pháp.
Trả lời RFI tiếng Việt ngày 28/02/2019
tại Hội chợ Nông Nghiệp Paris, ông Jean-Louis Trocard, nguyên phó chủ
tịch Hội đồng Liên ngành Vang Bordeaux, đại diện Domaine Jean-Louis
Trocard có hơn 400 năm lịch sử nằm vùng Saint-Emilion - Pomerol, nhận
xét : « Đây là một điểm mới. Người Trung Quốc đã mua lại
khoảng một trăm trang trại nhỏ ở Bordeaux và trong đó, đúng là có một số
château đó gần đây đã được đổi tên. Tôi muốn nhấn mạnh rằng tên của
château là tên của chủ sở hữu. Họ đổi tên thành « Lapin Impérial » chẳng
hạn (tạm dịch : Thỏ Đế Vương), mà theo tôi, nó khiến người ta
nghĩ đến món ăn hơn là rượu vang, nhưng tên gọi đó chắc phải mang ý
nghĩa nào đó đối với người Trung Quốc. Đúng là cách gọi
đó gây chấn động một chút trong giới trồng nho làm rượu vang ở vùng
Bordeaux, bởi vì chúng không nằm trong những tên gọi lịch sử về các nhà
sản xuất rượu, có liên quan đến vùng đất hoặc lịch sử của chủ nhân.
Những tên gọi đó không còn là những tên gọi của château mà là những
thương hiệu mang đặc tính thương mại để thích ứng với thị trường. Và
điều này không hề nằm trong truyền thống của vùng trồng nho Bordeaux ».
Việc đặt tên Trung Quốc cho một số « château »
gây chấn động hơn khi nhà văn Philippe Sollers đã gửi một bức thư ngỏ
vào giữa tháng 02/2019 lên thị trưởng Bordeaux, ông Alain Juppé, người
chuẩn bị từ chức để vào Hội Đồng Bảo Hiến của Pháp. Với giọng văn vừa
châm biếm, vừa thể thiện nỗi đau của một người con vùng Bordeaux, nhà
văn Philippe Sollers viết : « Tôi không quá tò mò để biết về cuộc
sống của những loài động vật này, cũng chưa bao giờ gặp chúng ở vùng
Bordeaux, kể từ khi tôi còn nhỏ, dù là thỏ đế vương hay linh dương Tây
Tạng. Liệu có cách nào trả lại loại rượu vang này về nguồn gốc chính
đáng của nó hay không ? »
Ông Jean-Louis Trocard, quản lý cơ sở sản xuất rượu vang cùng tên ở Bordeaux, tại Hội chợ Nông Nghiệp Paris 2019.
RFI / Tiếng Việt
Ruột Bordeaux - mác Trung Quốc
Có rất nhiều ý
kiến bất bình vì chính quyền Pháp không thấy bất lợi trong việc rượu
Bordeaux mang mác Trung Quốc. Nhưng về mặt luật pháp, không có bất kỳ
luật nào cấm chủ sở hữu khu vực trồng và sản xuất rượu vang đặt tên « château »
của họ theo cách riêng, nếu tên gọi đó chưa có người đăng kí bản quyền.
Một số người trong nghề, như ông Jean-Louis Trocard, cho rằng tên gọi
một « château » không làm thay đổi nguồn gốc rượu Bordeaux. Dù gì thì người tiêu dùng vẫn uống rượu Bordeaux, Pomerol hoặc Saint-Emilion. «
Về tất cả những gì liên quan đến chất lượng rượu vang, vân vân, vì các
người bạn Trung Quốc của chúng tôi không nắm rõ nên họ sử dụng nhân công
Pháp, cũng giống như khi họ trồng nho ở Trung Quốc, họ cũng mời kỹ
thuật viên người Pháp về làm. Vì thế, chất lượng rượu vang không hề bị
giảm. Điểm gây sốc cho chúng tôi là về mặt marketing mà thôi. Chúng
ta không thể nhầm lẫn giữa tên của château với một nhãn hiệu thương
mại. Tên của château luôn gắn liền với một điểm lịch sử, hoặc với chủ sở
hữu château đó. Dĩ nhiên là họ có thể lập mác rượu vang « Bordeaux
Lapin Impérial », tại sao lại không ? Nhưng đặt tên Lapin Impérial cho
một château thì điều này khiến nhiều người làm rượu vang Bordeaux bị sốc
».
Ông Christophe Château, giám đốc truyền thông của Ủy ban Liên ngành Rượu Vang Bordeaux, cũng không tỏ ra lo lắng : « Người Trung Quốc mang tiền tới, cải tạo các khu ruộng và góp phần duy trì chất lượng. Vậy chúng ta còn phàn nàn về điều gì ? ».
Rất nhiều chủ sở hữu Trung Quốc điều khiển hoạt động từ xa, giữ lại đội ngũ nhân viên làm việc từ trước trong « château ».
Đối với nhiều nhân viên, hoạt động không hề thay đổi, trừ khi trao đổi
với ông/bà chủ Trung Quốc thì phải cần tới phiên dịch. Một số trang trại
khác thuê người Hoa sống tại Bordeaux làm quản lý chính. Điều này không
hề khó vì vùng Bordeaux thu hút đến 3.500 sinh viên Trung Quốc đến học
đại học chuyên ngành marketing hoặc truyền thông.
Rượu vang « Thỏ Vàng » hay « Thỏ Đế Vương » sẽ không được bày bán ở các siêu thị ở Pháp hay tại châu Âu. Tất cả sản phẩm của những « château »
này đều được xuất hết sang thị trường châu Á, đặc biệt là Trung Quốc,
nơi rượu vang Bordeaux chứng tỏ đẳng cấp và gu của chủ nhà. Ông Thomas
Jullien, đại diện tại Trung Quốc của Ủy ban Liên ngành Rượu Vang
Bordeaux, cho rằng những tên gọi liên quan đến văn hóa và dân gian Trung
Quốc là lý lẽ tốt nhất để những ông chủ người Hoa thuyết phục người
mua.
Saint-Emilion, làng rượu vang nổi tiếng của Pháp nhìn từ xa.
CC/Jordy Meow
Vùng Bordeaux : Đất « hành hương » của du khách Trung Quốc
Chỉ
riêng năm 2017, 68% rượu vang Pháp xuất khẩu sang Trung Quốc đến từ
vùng Bordeaux, tương đương với khoảng 84 triệu chai. Số lượng này chiếm
30% tổng doanh thu xuất khẩu rượu vang của vùng này. Trung Quốc là một
thị trường quan trọng của các nhà sản xuất vang Bordeaux và cũng là thị
trường đầy cạnh tranh với rượu vang đến từ Úc và Chilê, trong khi lượng
rượu tiêu thụ tại Pháp lại giảm đáng kể trong những năm gần đây. Ông
Jean-Louis Trocard nhận xét : « Cạnh tranh là một thực tế.
Các nhà sản xuất như chúng tôi vừa là đồng nghiệp, nhưng cũng là những
nhà cạnh trong ngành sản xuất rượu vang Pháp. Trên thị trường quốc tế,
chúng tôi gặp sự cạnh tranh từ các nước khác. Nhưng Bordeaux có lịch sử
riêng của mình và nổi tiếng nhờ chất lượng của rượu. Tôi nhớ không nhầm
là Bordeaux có đến 57 tên gọi được bảo vệ và nổi tiếng nhờ chất lượng.
Dĩ nhiên là phải cạnh tranh, nhưng cạnh tranh cũng là nguồn tạo động
lực, ganh đua, nhưng cần cạnh tranh lành mạnh và chúng tôi có một số lý
lẽ để thuyết phục khách hàng mua rượu của mình ».
Một điều
đáng lưu ý, theo phóng viên Hubert Prolongeau trong bài viết đăng trên
Le Monde ngày 26/01/2019, là các nhà đầu tư Trung Quốc chủ yếu quan tâm
và mua lại các cơ ngơi nhỏ được bán với giá từ 15.000 đến 25.000
euro/ha, chứ không phải là những « château » có tiếng, trừ trường hợp Bellefont-Belcier. Lý do đơn giản là họ chỉ cần danh hiệu « vang Bordeaux ». Vùng Bordeaux, Saint-Emilion trở thành điểm « hành hương » của rất nhiều du khách Trung Quốc. Ông Jean-Louis Trocard đã quen với cảnh này và cho rằng đây là dấu hiệu tốt cho vùng : «
Đúng là liên quan đến châu Á, đặc biệt là Trung Quốc, có rất nhiều, rất
nhiều người Trung Quốc. Chúng tôi sống ngay cạnh ngôi làng
Saint-Emilion xinh đẹp, và mỗi lần tôi dừng lại ở đó, tôi đều gặp người
Trung Quốc. Đúng là có những lúc, khi nhìn thấy hàng đoàn xe chở du
khách Trung Quốc, người ta có cảm giác là ngôi làng như bị người Trung
Quốc xâm lăng. Đây là thực tế gần như diễn ra hàng ngày. Nhưng
điều này lại cho thấy rượu vang Bordeaux, đặc biệt là Saint-Emilion,
rất nổi tiếng ở Trung Quốc, cũng như khắp nơi trên thế giới và du khách
muốn đến tận nơi để thưởng thức. Nếu họ đến Paris hoặc Luân Đôn du lịch
thì chắc chắn là họ sẽ dành thời gian dừng chân ở Bordeaux ».
Dù những « Thỏ Vàng » hay « Linh Dương » đang khiến công luận chú ý, nhưng có vẻ như các nhà đầu tư Trung Quốc được chấp nhận trong giới sản xuất vang Bordeaux vì họ « trùng tu những lâu đài cũ, đẹp từ bên trong lẫn bên ngoài », duy trì hoạt động của cơ sở sản xuất và tạo việc làm cho người dân địa phương.
Liệu
giới sản xuất vang Bordeaux chỉ nhìn thấy lợi ích trước mắt ? Hay mối
đe dọa về việc Trung Quốc ồ ạt mua trang trại nho ở Bordeaux bị thổi
phồng quá mức ? Chỉ có thời gian mới có thể trả lời cho những câu hỏi
này.
Bao nhiêu người nghe và thờ ơ trước chuyện OBOR, vì có lẽ nhiều người dân không quan tâm đến chuyện ở xa và khi nó đến gần thì có lẽ ai biết cũng thế thôi, chúng ta đã vào cái mạn lưới khổng lồ đã giăng ra từ bao năm nay và đang được thắt chặt lại dần.
Để bắt đầu, chúng ta sẽ quan tâm đến tin đã đăng trên RFI bản tin sau đây.
Kế tiếp là những giaỉ thích trên net được sưu tầm để quýa anh chị có thể đọc bằng tiếng pháp hay tiếng việt.
Bên phải của bài post trong Blog, quý anh chị có dụng cụ thông dic̣h để quý anh chị chọn đọc bằng thứ tiếng nào mình đã quen sử dụng.
Nên nhớ kinh tế và xã hội luôn là hai yếu tố trong một quốc gia và khi từng gia đình trong các nước cần việc làm thì chúng ta cũng cần nhìn vào tình hình kinh tế toàn cầu hay kinh tế và sự lèo lách của chính phủ mà đất nước các anh chị đang sinh sống.
Chúng ta còn có sự lưạ chọn nào khác hơn không?
Kính chúc quý anh chị luôn vạn an.
Caroline Thanh Hương
Quân đội Trung Quốc tại cảng quân sự Trạm Giang, Quảng Đông ngày 11/07/2017.REUTERS/Stringer
Mùa hè đến, trang bìa các tuần báo Pháp được dành cho những đề tài nhẹ nhàng. L’Obs nói về cách « Ăn uống tốt hơn », Le Point dành hẳn cho chuyên đề New York, còn L’Express mô tả « Cuộc sống mới thường nhật tại điện Elysée » của tân tổng thống Emmanuel Macron. Liên quan đến châu Á, hồ sơ của Le Courrier International tuần này đặt câu hỏi « Trung Quốc, bá chủ thế giới ? ».
Trong
một thế giới bất định mà nước Mỹ đang dần dà rút lui, Trung Quốc bỗng
dưng có vẻ đáng tin và biết điều hơn. Cam kết về khí hậu, rồi đến dự án
đầu tư cơ sở hạ tầng khổng lồ dọc theo « Con đường tơ lụa mới », Tập Cận Bình sẽ là người đứng đầu một đất nước viễn kiến, một mô hình mới cần phải theo ? Trump đã nhường đại lộ thênh thang cho Tập Trước hết, tờ báo Pháp trích dịch một số báo nước ngoài để tìm cách lý giải « Làm thế nào Donald Trump đã nhường lại cả một đại lộ cho Trung Quốc ». Thứ nhất, theo The New York Times,
thì qua việc từ bỏ Hiệp định Đối tác Chiến lược xuyên Thái Bình Dương
(TPP), mà người tiền nhiệm Obama đã mất năm năm để tạo dựng. Cây bút xã luận Thomas Friedman sau một chuyến đi châu Á đã nhận xét : «
Trump không phải là nhà thương lượng tài ba, mà là một người vô tích sự
đã làm giảm sút ảnh hưởng Mỹ tại khu vực này, giúp cho Trung Quốc tìm
lại sức mạnh. Nay ông Trump cố gắng một mình một ngựa điều đình với Bắc
Kinh việc mở cửa cho thương mại, thay vì với tư cách nước đứng đầu cả
một khối 12 quốc gia dựa trên các giá trị Mỹ, và chiếm đến 40% trọng
lượng kinh tế thế giới. Khó thể tưởng tượng ra điều gì ngu ngốc hơn ». Động thái thứ hai, là quyết định rút khỏi hiệp định khí hậu Paris. Theo trang Politico, đây là « món quà mang tính chiến lược to lớn nhất dành cho Trung Quốc, đang khao khát lấp đầy khoảng trống mà Washington bỏ lại ».
Nhưng Bắc Kinh có xứng đáng không ? Trung Quốc vẫn đang là nước thải
khí carbonic nhiều nhất hành tinh, và còn xuất khẩu, tài trợ cho khoảng
một trăm nhà máy điện chạy bằng than đá tại các nước liên quan đến « Con đường tơ lụa mới ».
Thứ ba, là có thái độ nhập nhằng về Biển Đông. Chuyên gia hàng hải Mark J.Valencia trên Straits Times
nhận định khu vực này là nơi cạnh tranh nhằm thống trị về quân sự. Ông
Trump tuy vẫn tiếp tục chính sách bảo vệ tự do hàng hải của ông Obama,
nhưng lại là một chiến lược « tùy cơ ứng biến ». Bắc Kinh không thể bỏ lỡ dịp may « Tất cả tập hợp lại phía sau Bắc Kinh », đó
là lời kêu gọi của Trịnh Vĩnh Niên (Zheng Yongnian), đăng trên tờ
Lianhe Zaobao của Singapore cho rằng, cộng đồng quốc tế chờ đợi Trung
Quốc đóng vai trò lãnh đạo trong thế giới toàn cầu hóa. Theo nhà chính
trị học gốc Hoa này, phương Tây đang gặp khủng hoảng, thế nên chiếc ghế «
anh cả » dành cho Bắc Kinh là logic. Tác giả cho rằng Trung Quốc
không nên bỏ qua cơ hội tuyệt vời để nhảy lên hàng đầu trên trường quốc
tế. Xu hướng hiện nay - tập trung cho tăng trưởng trong nước - tại Hoa
Kỳ và các nước phương Tây, là do chưa giải quyết xong những khó khăn nội
tại từ làn sóng toàn cầu hóa thứ nhất. Nhưng hiện tượng này sẽ không
kéo dài, và phương Tây một lần nữa sẽ quay lại với toàn cầu hóa. Theo
ông Trịnh Vĩnh Niên, nay đã trở thành nền kinh tế thứ nhì thế giới và
cường quốc thương mại hàng đầu, nếu Trung Quốc không đủ năng lực thì còn
ai khác ? Trung Quốc đã từng cất cánh nhờ vào đầu tư nước ngoài trong
hai thập niên cuối của thế kỷ 20. Cho dù ngày nay vẫn còn cần đến tư bản
ngoại quốc để nâng tầm kỹ nghệ, tuy nhiên một số lãnh vực đang bão hòa,
sản xuất thừa khiến Bắc Kinh cũng nên đầu tư ra nước ngoài. Tác
giả khuyến dụ, cần phải có một cái nhìn thực dụng thay vì chìm đắm vào ý
thức hệ, vì trật tự kinh tế thế giới tự do có lợi cho Trung Quốc. Trong
quá khứ, các nước phương Tây cũng đã từ giai đoạn thiếu vốn chuyển sang
dư thừa, và để giải quyết, họ dùng chính sách ngoại giao đại bác, buộc
các nước khác mở cửa để khai thác nguồn lợi thiên nhiên, và thế giới trở
thành thị trường của mình. Nhưng thời buổi thực dân đã qua lâu rồi. Nếu
trước đây, phương Tây dùng đến sức mạnh quân sự để giải quyết vấn đề
trật tự kinh tế, thì nay hầu hết các nước tuân thủ những quy định và
luật lệ của các định chế quốc tế như Liên Hiệp Quốc, Ngân hàng Thế giới,
Tổ chức Thương mại Thế giới, Quỹ Tiền tệ Quốc tế. Trung Quốc nay là
thành viên và đóng vai trò ngày càng quan trọng trong các tổ chức này,
nên cần phải tranh thủ. Con đường tơ lụa mới : Kế hoạch Marshall kiểu Trung Hoa ? Liên quan đến dự án « Một vành đai, một con đường », viết tắt là OBOR và được mệnh danh là « Con đường tơ lụa mới », nguyệt san Hồng Kông Chengming cho đây là « Một sự bành trướng không hề là dòng sông êm đềm ». Kế hoạch khổng lồ này nhằm đánh bóng cho quyền lực Trung Quốc, nhưng Bắc Kinh sẽ rơi vào khoảng không bất định. Tờ
báo nhận định, OBOR (One Belt, One Road) là công trường xây dựng cơ sở
hạ tầng quy mô nhất trong lịch sử nhân loại, thu hút nhiều nước phương
Tây như Anh, Pháp, Đức, Úc tham gia vào Ngân hàng Đầu tư Cơ sở Hạ tầng
Châu Á (AIIB theo tiếng Anh, BAII theo tiếng Pháp) do Trung Quốc thành
lập. Thực tế thì Tập Cận Bình muốn để lại dấu ấn trong lịch sử, muốn qua
OBOR mở rộng được ảnh hưởng, khiến Bắc Kinh hất cẳng Mỹ càng sớm càng
tốt để trở thành lãnh đạo thế giới, đồng thời giảm căng thẳng trong
nước. Dự án « Một vành đai, một con đường » thường được coi
là một loại kế hoạch Marshall của Trung Quốc, vì đây là chương trình
duy nhất có thể đem ra so sánh. Tuy nhiên, sức mạnh và ảnh hưởng của
Trung Quốc hiện nay thua xa Hoa Kỳ thời hậu chiến. Hơn nữa, OBOR phức
tạp hơn kế hoạch Marshall rất nhiều, và cần đầu tư đến 890 tỉ đô la, so
với Marshall là 130 tỉ đô la nếu tính theo giá trị bây giờ. Các
nước được hưởng kế hoạch Marshall nằm tập trung trong một khu vực địa
lý, sở hữu một nền công nghiệp phát triển, một hệ thống an sinh và an
ninh công cộng tốt, cũng như môi trường văn hóa có chất lượng, bên cạnh
đó là khả năng trả nợ. Còn Trung Quốc thì ngược lại, cho đến nay vẫn
chưa dám ca ngợi khả năng sinh lợi, chẳng hạn như hàng mấy chục tỉ đô la
đổ vào Venezuela chẳng mang lại lợi lộc gì. Nguy cơ xung đột, ô nhiễm, độc tài : Bắc Kinh khó tranh bá đồ vương Financial Times
có đăng ý kiến cá nhân của một số quan chức cao cấp Trung Quốc, coi
OBOR là một chiếc bẫy mà Bắc Kinh có nguy cơ sa vào : tranh chấp quốc
tế, mất vốn đầu tư, xung đột khu vực. Trong số những quốc gia mà « Con đường tơ lụa mới » chạy qua, có nhiều nước nghèo, cơ sở hạ tầng tồi tệ, căng thẳng chủng tộc và tín ngưỡng. Chẳng
hạn như hành lang kinh tế Trung Quốc-Pakistan, một trong những công
trường quan trọng nhất của OBOR được Bắc Kinh tài trợ 62 tỉ đô la, đã
gây phẫn nộ cho Ấn Độ vì chạy qua vùng Cachemire tranh chấp giữa Ấn và
Pakistan. Trong diễn đàn « Con đường tơ lụa mới » gần đây, Trung
Quốc đã ký thỏa thuận xây dựng hai nhà máy thủy điện lớn nằm trên thượng
nguồn sông Indus tại Cachemire trị giá 27 tỉ đô la, và thế là Bắc Kinh
rơi vào trung tâm xung đột Ấn-Pakistan. Cùng với nhịp độ phát triển của
OBOR, những khó khăn loại này sẽ xuất hiện ngày càng nhiều. Liệu Trung
Quốc đã có chuẩn bị chưa ?
« Một ngân hàng phục vụ cho vấn đề khí hậu ? » Trang Chinadialogue có
trụ sở ở Luân Đôn đặt câu hỏi. Bắc Kinh cam đoan sẽ đóng vai trò đầu
tàu trong việc áp dụng hiệp định khí hậu Paris. Nhưng không có gì bảo
đảm rằng ngân hàng AIIB được thành lập để tài trợ cho « Con đường tơ lụa mới » thực
sự là « xanh ». Trong hội nghị thường niên lần thứ hai từ 16-18/6 vừa
qua, AIIB vẫn nêu ra khả năng tài trợ cho các nhà máy nhiệt điện dùng
than đá với một số điều kiện, gây lo ngại cho các tổ chức bảo vệ môi
trường. « Chủ nghĩa bảo hộ và sự độc tài » cũng khiến giấc
mộng tranh bá đồ vương của Trung Quốc khó trở thành hiện thực, theo tác
giả Guan Jian của nguyệt san Dongxiang ở Hồng Kông, mà việc giải Nobel
hòa bình 2010 Lưu Hiểu Ba bị tù tội cho đến chết là ví dụ mới nhất,
khiến Bắc Kinh bị thế giới chỉ trích.
Trung Quốc muốn trở thành bá chủ thế giới, hay nước lãnh đạo toàn cầu hóa ? Nhà phê bình Xu Zigan trên tờ Minh Báo
(Ming Pao) của Hồng Kông cho rằng đây là hai việc khác nhau. Theo chỉ
số KOF về toàn cầu hóa của Trung tâm nghiên cứu trạng huống ở Thụy Sĩ,
Trung Quốc đứng thứ 71/187 nước trong năm 2017, tức là chỉ ở mức trung
bình. Còn muốn là « lãnh đạo thế giới », thì phải hùng mạnh về quân sự, nhưng Trung Quốc còn thua xa Hoa Kỳ. Về kinh tế, thì cần phải có đồng tiền chuyển đổi quốc tế. Thái Anh Văn, người không ngại đương đầu với Trung Quốc Cũng về châu Á, tuần san L’Express trong loạt bài mùa hè đã khắc họa chân dung của nữ tổng thống Đài Loan « Thái Anh Văn, người nổi dậy ». Không
giống với các nhà lãnh đạo nữ khác ở châu Á như bà Aung San Suu Kyi của
Miến Điện hay Indira Gandhi của Ấn Độ, người phụ nữ đầu tiên trở thành
tổng thống Trung Hoa Dân Quốc không xuất thân từ một gia đình có truyền
thống chính trị hoặc quân sự. Học tập ở Hoa Kỳ, đoạt được bằng tiến sĩ ở
một trường đại học danh giá Luân Đôn, năm 1998 bà Thái Anh Văn về nước,
làm cố vấn cho chính phủ Đài Bắc trong việc thương lượng gia nhập Tổ
chức Thương mại Thế giới và bắt đầu tham gia chính trường. Trở
thành tổng thống, bà tỏ ra can trường trước áp lực ngày càng mạnh mẽ của
Trung Quốc. Hai trong số những đồng minh cuối cùng của Đài Loan là Sao
Tomé-et-Principe và Panama vừa cắt đứt quan hệ ngoại giao, lượng du
khách từ Hoa lục giảm đến 42%, và lần đầu tiên một nhà hoạt động nhân
quyền Đài Loan bị Bắc Kinh bắt giam. Mười tám tháng sau khi đắc cử, tỉ
lệ tín nhiệm của bà Thái Anh Văn đã bị giảm sút, tuy nhiên có đến trên
56% mong muốn nữ tổng thống không nhường bước trước Bắc Kinh. G20 ở Hambourg : Vừa tốn kém vừa chẳng được gì Tại châu Âu, nhật báo Đức Der Spiegel ở Hambourg phân tích « Các lý do thất bại của G20 ».
Hội nghị thượng đỉnh các cường quốc diễn ra trong hai ngày 7 và 8/7 vừa
qua mang lại ấn tượng xấu với các vụ đụng độ giữa cảnh sát và người
biểu tình. Theo tờ báo, một thành phố như Hambourg không sẵn sàng
để tổ chức một sự kiện như thế. Những người biểu tình đến từ khắp châu
Âu tự cho là nhà đấu tranh chính trị cực tả, chống phát-xít, chống tư
bản…nhưng thực ra chỉ nhằm phá hoại theo kiểu côn đồ. Lực lượng cảnh sát
bị quá tải, đôi khi sử dụng đến bạo lực. Rốt cuộc thì chẳng được
gì : Hoa Kỳ không động móng tay để chống biến đổi khí hậu, tự do mậu
dịch thì chẳng ai cãi…Tóm lại theo Der Spiegel, một cuộc hội nghị qua
truyền hình cũng đủ. Đã hẳn là cách đây một năm không ai đoán trước được
G20 sẽ phải đón tiếp một nhân vật như Donald Trump, nhưng có lẽ cần
nghĩ ra một phương cách nào khác để gặp gỡ và trao đổi, thay vì bắt cả
một thành phố làm con tin, cứ như bị phong tỏa trong thời chiến. Macron và Trump, tương đồng và khác biệt Một hồ sơ khác trên Le Courrier International được dành cho « Macron và Trump, hai địch thủ tốt nhất ».
Chuyến viếng thăm nước Pháp nhân dịp Quốc khánh 14/7 của tổng thống Hoa
Kỳ Donald Trump chứng tỏ ý hướng xích lại gần nhau của hai nguyên thủ,
mà trên lý thuyết thì tất cả đều trái ngược. Nhưng báo chí Mỹ cho rằng
các lợi ích chung và một số điểm giống nhau sẽ gắn kết cặp đôi khó hình
dung được này. Trong bài « Liên minh của những đối nghịch », tạp chí Foreign Policy nhắc lại cú bắt tay dữ dội và lời kêu gọi « Làm cho trái đất vĩ đại trở lại » của Emmanuel Macron sau khi Donald Trump rút nước Mỹ « vĩ đại trở lại » của ông ra khỏi hiệp định khí hậu Paris. Hai vị tổng thống Pháp-Mỹ hết sức khác biệt. Cho
dù từng làm việc trong lãnh vực tư nhân, nhưng Emmanuel Macron đã
nghiên cứu triết học và có thể dẫn thuộc lòng những câu của Molière, còn
Donald Trump nguyên là ngôi sao truyền hình thực tế, thích dùng ứng
dụng Twitter ngắn gọn. Tầm nhìn thế giới cũng đối nghịch. Macron ủng hộ
châu Âu, tự do mậu dịch ; còn Trump muốn đóng cửa biên giới, theo chủ
nghĩa bảo hộ và « nước Mỹ trước hết ». Tuy vậy, Macron không phải là Hillary Clinton, và cũng là khuôn mặt mới trong chính giới, cũng thực dụng như ông Trump. The Washington Examiner
nhấn mạnh, việc tổng thống Pháp mời đồng nhiệm Mỹ dự lễ Quốc khánh là
đánh trúng vào tâm lý thích những gì liên quan đến quân sự của Donald
Trump. Ông Trump được làm khách mời danh dự trên lễ đài thủ đô nước
Pháp, trong lúc ở Mỹ ông đang lao đao vì hồ sơ Nga, và bị cô lập trên
trường quốc tế. Khi triển khai phi cơ tiêm kích, xe tăng, bộ
binh, Macron thỏa mãn một Donald Trump đang đòi hỏi NATO phải tăng ngân
sách quốc phòng. Hai bên cũng đồng ý sẽ « chung sức đáp trả »,
nếu Bachar Al Assad lại sử dụng đến vũ khí hóa học. Tờ báo Mỹ nhắc lại,
Paris từng rất bực tức khi bị ông Obama cho leo cây vào tháng 8/2013,
khi các phi cơ Pháp đã sẵn sàng cất cánh tấn công Syria ; và kết luận
với ông Trump, Macron nhắm vào quan hệ đối tác xây dựng hơn là đối đầu Kế tiếp chúng ta thử tìm hiểu OBOR là gì.
Một vành đai, Một con đường
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Một vành đai, Một con đường (tiếng Trung: 一带 一路; bính âm: Yídài yílù; Hán-Việt: Nhất đới, nhất lộ), còn được gọi là Sáng kiến Vành đai và Con đường
là một khuôn khổ cho tổ chức phát triển kinh tế đa quốc gia của Trung
Quốc thông qua hai kế hoạch thành phần, trên đất liền "Vành đai Kinh tế
Con đường tơ lụa và và Đường hàng hải" Con đường tơ lụa trên biển. Sáng
kiến này đã được công bố bởi Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình
trong thông các kế hoạch cho Vành đai và Con đường tơ lụa này lần lượt
trong tháng 9 và tháng 10. Thủ tướng Lý Khắc Cường kêu gọi đẩy nhanh
việc xây dựng đường vành đai và trong các báo cáo công việc của chính
phủ.[1]
Tiến trình
Tại Hội nghị thượng đỉnh Bắc Kinh của diễn đàn Vành đai và Con đường
từ ngày 12-ngày 14 tháng 5 năm 2017 về dự án cơ sở hạ tầng liên lục địa
"Một vành đai, Một con đường" có đại diện từ 100 quốc gia, trong đó có
29 nguyên thủ quốc gia tham dự. Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nói sẽ dành vào khoảng 124 tỷ USD cho dự án. [2][3]
Tuy nhiên, có 6 nước châu Âu gồm: Đức, Pháp, Anh, Hy Lạp, Bồ Đào Nha và
Estonia từ chối ký kết vào bản thông cáo chung công bố ngày 15-5 khi
Hội nghị bàn tròn kết thúc. Các nước châu Âu từ chối đặt bút ký do văn
bản này không quan tâm đúng mức đến "các chuẩn mực về môi trường, về các
tiêu chuẩn xã hội, không bảo đảm tính minh bạch mỗi khi các cơ quan nhà
nước gọi thầu". Đây là những chuẩn mực mà Liên minh châu Âu (EU) luôn
đòi hỏi trong hợp tác với Trung Quốc trong thời gian qua và do Trung
Quốc không thực sự mở cửa thị trường nội địa của mình. Sự phản ứng trên
được cho là bắt nguồn từ bộ trưởng kinh tế và năng lượng của Đức, bà
Brigitte Zypries. [4]